'YMLAEN': Y SUL A'R WYTHNOS NEWYDD

Boed bendith y flwyddyn newydd hon; dechrau’r flwyddyn newydd gyda duw, gyda’n gilydd fydd echel ein hoedfa fore Sul (10:30). Echel homili gweinidog fydd y tri gair o ddameg y mab afradlon: ... mwy na digon ... (Luc 15:17). Cawn gwmni Horatius Bonar, Nina Simone a Martin Niemöller. Bydd y tri yn ein harwain i gofio fod gan ein Duw fwy na digon o gariad i faddau; mwy na digon o gariad i adfer a mwy na digon o gariad i gynnal.

Wrth y Bwrdd, cawn gyfle i gydymdeimlo â’r galarus yn ein plith, a chofio’r aelodau hynny sy’n methu a bod gyda ni, gan bellter ffordd, cystudd neu henaint. Bydd paned a nwyddau Masnach Deg yn y Festri wedi'r oedfa.

Yn yr Oedfa Hwyrol (18:00) bydd ein Gweinidog yn ymdrin ag adnod o Lyfr Exodus (17:9): Dewis dy wŷr, a dos ymaith i ymladd yn erbyn Amalec; yfory fe gymeraf finnau fy lle ar ben y bryn, â gwialen Duw yn fy llaw. Bydd Owain yn ceisio amlygu pwysigrwydd mentro i ben y bryn, ac mor bwysig yw defnyddio gwialen Duw yn ein hoes a’n cyfnod. Boed bendith.

Bydd ein Diaconiaid yn cwrdd nos Lun. Gofynnwn am arweiniad Duw wrth iddynt edrych a threfnu i’r dyfodol.

Nos Iau (9/1: 7:30) Cyngor Eglwysi Cymraeg Caerdydd: Oedfa Wythnos Weddi er hybu Undeb Cristnogol yng Nghapel y Crwys o dan arweiniad y Parchedig Aled Huw Thomas gyda chynrychiolaeth o’r eglwysi yn cymryd rhan.

'YMLAEN': Y SUL A'R WYTHNOS NEWYDD

Ein Hoedfa foreol (10:30) dan arweiniad ein gweinidog (ni fydd Ysgol Sul). Ildio ein sicrwydd! Y bregeth olaf yn y gyfres ‘Maranatha!’.

Mae’r darn enwog hwn o broffwydoliaeth Eseia (Eseia 61:1-4; 8-11) yn gosod o’n blaenau y themâu hynny y bydd Mair yn cydio ynddynt yn ei chan hithau (Luc 1:47-55): Newyddion da am Dduw cadarn - Duw sydd wedi dewis bod yn Fab i ferch nad oedd hi’n neb. Cyn bo hir dymchwelir y rhai sy’n dal awenau grym a thrais yn eu dwylo, ac fe gaiff y newynog fwyd. Nid bwyd ysbrydol, nid bara damhegol, ond bara o’r pridd. Bara go iawn, a chânt ddigonedd ohono. Mae’r adnodau o 1 Thesaloniaid (5:16-24) yn ein hatgoffa o’r hyn sydd angen gwneud wrth aros am wawr y Deyrnas: gweddïo’n ddi-baid, diolch ym mhob dim, glynu wrth yr hyn sydd dda ac ymgadw rhag pob math o ddrygioni. Sylwch yn arbennig ar y geiriau: Peidiwch â diffodd yr Ysbryd(19a). Cydiwch yn anferthedd yr hyn mae Paul yn awgrymu - gall bobl fel ni ddiffodd Ysbryd Duw! Boed i’r rheini ohonom nad sydd yn dymuno gwneud hynny, byw ein bywyd gan weddïo’n ddi-baid, diolch ym mhob dim oherwydd hyn yw ewyllys Duw yng Nghrist Iesu i ni (17).

Braint eto, pnawn Sul (14:30), fydd cael bod fel eglwys, yn gyfrifol am baratoi te i’r digartref yn y Tabernacl, yr Âis.

Yn ein Hoedfa Hwyrol (18:00) bydd Owain yn ystyried amrywiol gymeriadau’r Nadolig; pob un â’i neges i ni wrth droi ein golygon i flwyddyn newydd.

Gwasanaeth Noswyl Nadolig dan arweiniad ein gweinidog (24/12; 11:30yh yn y festri). Dewch â chroeso.

Oedfa'r Nadolig (25/12; 10:00) yng Nghapel Minny Street dan lywyddiaeth ein gweinidog. Croesawn gyfeillion Eglwys y Crwys i ymuno â ni a phregethir gan weinidog y Crwys, y Parchedig Aled Huw Thomas. Bydd y casgliad rhydd yn yr oedfa tuag at waith Cymorth Cristnogol.

Oedfa Foreol (29/12; 10:30) dan arweiniad ein cyd-aelod, y Parchedig Menna Brown (ni fydd Oedfa Hwyrol).

'YMLAEN': Y SUL A'R WYTHNOS NEWYDD

Yn yr Oedfa Foreol (10:30) bydd Owain yn parhau i amlygu her a neges yr Adfent gyda chyfres o bregethau: Maranatha! Ni fydd Ysgol Sul. Bydd y casgliad rhydd yn yr oedfaon y dydd yn gyfle i gefnogi gwaith Cyngor yr Ysgolion Sul a bydd cyfle i gyfrannu nwyddau tuag at Oasis yn ystod y dydd.

Am 17:00 (sylwch ar y newid amser os gwelwch yn dda) cynhelir ein Dathliad Nadolig: Nadolig ad hoc. Gwahoddir chi i ddod, o’r ieuengaf i’r hynaf, wedi gwisgo fel un o gymeriadau Hanes Geni Iesu Grist. Bydd hyblygrwydd y sgript yn sicrhau fod modd cynnwys pawb a phopeth! Yn dilyn yn syth ymlaen o’r Dathliad hwn bydd Parti Nadolig yr Ysgol Sul a PIMS yn gweini wrth y byrddau.

Nos Lun (16/12; 19:00-20:30) Parti Nadolig PIMS

'YMLAEN': Y SUL A'R WYTHNOS NEWYDD

Edrychwn ymlaen at yr Oedfa Foreol Gynnar (8/12 am 9:30 yn y Festri). Bydd Owain yn adrodd stori’r Nadolig gan ddefnyddio ... Emojis! Gweinir brecwast bach a nwyddau Masnach Deg yn y Festri rhwng y ddwy Oedfa Foreol.

‘Dewch a Phrynwch’ er budd ein helusen ‘Maggie’s’. Diolch i bawb a fu ynglŷn â’r trefnu a pharatoi.

Am 10:30, ein Hoedfa Foreol. Parhau yn y Festri gan barhau â’r gyfres newydd o bregethau: Lliw a Llun. Clywsom sôn am bregeth tri phen, ond pregeth tri llun sydd gan Owain ar ein cyfer.

Liw nos (18:00) bydd Owain yn parhau i amlygu her a neges yr Adfent gyda chyfres o bregethau: Maranatha!

Bydd ein Diaconiaid yn cwrdd nos Lun. Gofynnwn am arweiniad Duw wrth iddynt edrych a threfnu i’r dyfodol.

Cymdeithas Ddiwylliannol Eglwys Minny Street, (10/12; 19:30 yn y Festri) fydd noson yng nghwmni Aled Edwards.

'BETHANIA': LLYFR JOSUA (7)

Testun y dysgu a’r trafod yn ‘Bethania’ eleni yw Llyfr Josua - un o lyfrau anoddaf y Beibl ydyw; llyfr yn drwm o ryfela, lladd a dinistr.

Josua 20:1-9

Yn yr hen fyd un ffordd o geisio rhwystro llofruddiaeth oedd rhoi hawl i deulu’r dioddefwr i ymlid a lladd y llofrudd. Unwaith y cydiai mewn dau deulu, gallai dial tylwythol (vendetta) o’r math yma barhau am genedlaethau. Diau fod ofn y dialydd gwaed wedi atal llawer yn Israel rhag anfadwaith, ond yr oedd o leiaf un gwendid sylfaenol yn perthyn i’r drefn. Nid oedd gwahaniaeth rhwng llofruddiaeth ragfwriadol mewn gwaed oer a lladd anfwriadol; neu ddamweiniol (manslaughter). Er mwyn gwneud cyfiawnder â’r un a laddodd trwy amryfusedd neu anwybodaeth, gorchmynnodd Moses i’r Israeliaid godi dinasoedd noddfa ar ôl iddynt gyrraedd Canaan (trowch i Ddeuteronomium 19:1-13). Yno gallai’r ffoadur fod yn sicr y rhoddid gwrandawiad teg a diragfarn i’w achos.

Un o’r pethau cyntaf a wnaeth Josua wedi iddo rannu’r wlad rhwng y llwythau oedd ufuddhau i Moses ac adeiladu chwe dinas noddfa. Sylwn ar dair nodwedd arbennig a oedd yn perthyn i’r dinasoedd hyn.

Yn gyntaf, roeddent yn hawdd eu gweld. Sefydlwyd pob un ohonynt wrth droed mynydd neu fryn amlwg. Petai’r troseddwr yn mynd ar goll ac yn gofyn cyfarwyddyd, ni fyddai’n rhaid i rywun ond dweud wrtho, ‘Cadw dy lygaid ar y bryn acw ac fe ddeui i’r ddinas’.

Yn ail, roeddent yn hawdd eu cyrraedd. Codwyd hwy mewn dyffryn neu ar wastadedd, yng nghanol y bryniau, fel Jerwsalem a Nasareth. Ond iddo fod yn rhedwr cyflym nid oedd dim i rwystro’r ffoadur rhag cyrraedd un ohonynt mewn pryd. Roedd dosbarthiad y dinasoedd hefyd yn gymorth yn y cyswllt hwn. Roedd tair bob ochr i’r Iorddonen - dwy yn y gogledd, dwy yn y canolbarth a dwy yn y de, er mwyn sicrhau eu bod o fewn cyrraedd pawb roedd eu hangen arno.

Yn olaf, roeddent yn berffaith ddiogel. Roedd Duw wedi addo trwy Moses na ddeuai unrhyw niwed yn y dinasoedd noddfa i’r un oedd yn ddieuog o lofruddiaeth. Câi’r ffoadur loches rhwng eu muriau.

I’r Cristion, mae Iesu yn noddfa. Y mae croes Calfaria yn hawdd ei gweld, yn hawdd ei chyrraedd ac yn arwydd o faddeuant.

'YMLAEN': Y SUL A'R WYTHNOS NEWYDD

Edrychwn ymlaen at y Sul nesaf; Sul llawn, ac amrywiol ei fendithion: dechrau’r Adfent.

Dewch â chroeso mawr i’r Oedfa Foreol (10:30). I’r plant a phlantos, sgwrs am aros, a gwerth amynedd; ‘Fe welai i gyda fy llygaid bach i …’ ac Ysgol Sul. Cwpwrdd a bocsys fydd hanfod myfyrdod yr Oedfa hon. Awgrymir darllen rhag blaen Hebreaid 12:1-3 a Philipiaid 3:12-14.

Liw nos (18:00) bydd Owain yn cydio yn her a neges yr Adfent gyda chyfres newydd o bregethau: Maranatha! Yn y cyntaf, fe’n hanogir i gan ein hannog i ochel rhag diflastod. Ar y Sul cyntaf hwn o Ragfyr, cawn ein rhybuddio o’r hyn a ddaw ohonom os awn i gysgu’n ysbrydol. Mae’n anodd aros ac aros, aros eto, ac aros eto fyth i gael gweld Gwawr y Deyrnas. Ydi, mae’n hawdd diflasu, hawdd yw digalonni. Anos yw aros yn effro, anos yw cynnal ein gilydd, anos yw bachu ar bob arwydd fod Duw gyda ni, yn ein cynnal wrth i ni aros, ac aros, ac aros eto fyth am gael gweld o’r diwedd, o’r hir hir ddiwedd ailddyfodiad Crist mewn gogoniant, buddugoliaeth derfynol Duw dros bob gwrthwynebiad a gelyniaeth. (Buddiol buasai darllen rhag blaen Marc 13:24-27; 32-37). Oedfa Gymundeb fydd hon. Cawn gyfle i gydymdeimlo â’r galarus yn ein plith, a chofio’r aelodau hynny sy’n methu a bod gyda ni, gan bellter ffordd, cystudd neu henaint.

Bydd paned a nwyddau Masnach Deg yn y Festri wedi’r Oedfa Foreol a Hwyrol.

Nos Lun (2/12; 19:00-20:30) PIMS.

Nos Fawrth (3/12; 19:30-20:30): ‘Bethania’. Echel ein trafodaeth eleni yw ‘Josua’. Darperir nodiadau ‘Bethania’ rhag blaen ar y wefan hon bore dydd Llun.

Koinônia amser cinio dydd Mercher (4/12): Mae ‘na fwy i bryd o fwyd o gwmpas bwrdd na bodloni’r archwaeth am fwyd. Mae’n gyfle i rannu syniadau, i drafod, i gymdeithasu a dod i nabod ein gilydd yn well. Dyna sy’n digwydd yn y Koinônia misol.

Babimini bore Gwener (6/12; 9:45-11:15 yn y Festri): gwên, a chroeso, cwmni a phaned i’r rhieni; ac i’r plantos: hwyl a chân, chwarae a chwerthin.

Minny’r Caffi pnawn Gwener (6/12; 14:00-15:30 yn y Festri): cyfle i ofalwyr a’u hanwyliaid sy’n byw gyda dementia a heriau tebyg ddot at ei gilydd am ysbaid o ymlacio. Boed bendith. ‘Rydym yn ddyledus i’r rheini sy’n rhoi o’u hamser i gychwyn y fenter bwysig hon.

'YMLAEN': Y SUL A'R WYTHNOS NEWYDD

Bore Sul (10:30) ein braint fel eglwys fydd cael gwrando cenadwri a derbyn arweiniad gan y Parchedig Glyn Tudwal Jones (Caerdydd). Cynhelir yr Ysgol Sul.

Liw nos (18:00) gwasanaethir gan y Parchedig Lona Roberts (Caerdydd).

Gwyddom y cawn gan y naill a’r llall bregethu meddylgar a phregeth fuddiol a bendithlawn. Gweddïwn am wenau Duw ar Oedfaon y Sul.

Ein braint pnawn Sul (14:30), fel eglwys, fydd cael bod yn gyfrifol am baratoi te i’r digartref yn y Tabernacl, yr Âis.

Cymdeithas Ddiwylliannol Eglwys Minny Street, (26/11; 19:30 yn y Festri) fydd noson yng nghwmni Lowri Haf Cooke (Bwytai Cymru).

(27/11) Taith Gerdded dros y morglawdd (manylion llawn yng nghyhoeddiadau’r Sul)

'BETHANIA': LLYFR JOSUA (6)

Testun y dysgu a’r trafod yn ’Bethania’ eleni yw Llyfr Josua - un o lyfrau anoddaf y Beibl ydyw; llyfr yn drwm o ryfela, lladd a dinistr.

Josua 14:6-15 a Numeri 13 ac 14.

Yn union ar ôl ennill Canaan, aeth Josua ati i ddosbarthu’r wlad rhwng y llwythau. Dyma waith pwysig, oherwydd buasai’r Israeliaid wedi dechrau ymladd a’i gilydd am y rhannau mwyaf ffrwythlon. Byddai’r fath ddiffyg undeb yn ei gwneud yn hawdd iawn i’r Canaaneaid wrthymosod ag ennill y cyfan a gollwyd yn ôl. Y llwyth cyntaf ar y rhestr yw Jwda; ond cyn rhoi disgrifiad manwl o diriogaeth Jwda, mae’r awdur yn dangos sut yr aeth Hebron, un o’r dinasoedd pwysicaf, yn eiddo i Caleb y Cenesiad.

Caleb oedd un o’r ysbiwyr a anfonwyd gan Moses i chwilio’r wlad cyn i Israel groesi’r Iorddonen. Daeth yn ôl yn llawn brwdfrydedd, a cheisiodd annog y genedl i brysuro ymlaen at ffiniau Canaan. ‘Roedd yr Israeliaid yn ofnus. Ni fynnent fentro ymhellach, a bygythient ethol arweinwyr newydd a fyddai’n barod i’w harwain yn ôl i’r Aifft. Yn yr argyfwng hwn, cefnogodd Caleb Moses. Fel cydnabyddiaeth o’i deyrngarwch i Moses, ac o’i ffyddlondeb i fwriad Duw, addawodd Moses roi lle iddo yng Nghanaan: ‘Diau y bydd y wlad y sathrodd dy droed arni yn etifeddiaeth i ti, ac i’th feibion hyd byth’ (adnod 9). Nawr, ymron hanner canrif yn ddiweddarach, mae Caleb yn atgoffa Josua o’r addewid, ac fe gaiff ei ddymuniad.

Beth a wnelo hyn â ni? Nid Israeliad oedd Caleb. ‘Roedd yn hanu o lwyth y Cenesiaid, un o lwythau Edom. Derbyniwyd y llwyth hwn gan Israel. O ganlyniad, y mae Caleb, yr ‘estron’ yn cael lle blaenllaw ymysg cewri’r ffydd Iddewig. (Caiff Ruth y Foabes - ‘estron’ arall - yr un anrhydedd, ond fe ddown at hon maes o law ...) Cydnabyddir ffyddlondeb Caleb i Dduw trwy roi Hebron yn etifeddiaeth iddo ef a’i ddisgynyddion. Nid gofyn wna Duw pa liw yw ein croen, neu i ba genedl y perthynwn. Ufudd-dod, ffyddlondeb a gwasanaeth i’n cyd-ddyn sy’n cyfrif ganddo ef.

Mae’n debyg mai hen hen air Saesneg am garedigrwydd oedd Ruth; gair sydd yn bodoli heddiw, dim ond yn yr ystyr nacaol: ruthless. Caleb a Ruth - mewnfudwyr, ffoaduriaid, ceiswyr lloches, a phwy bynnag sydd i ni, am ba reswm bynnag yn ‘estron’ - natur ein hymateb iddynt, yn bersonol, fel cymunedau ffydd ac fel bro a gwlad fydd yn penderfynu a’i ruthful neu ruthless y byd hwn.